14-İyun Ümumdünya Qan Donoru Günü

14 İyun –  Ümumdünya Qan Donoru Günü könüllü qanvermənin əhəmiyyəti barədə insanların məlumatlandırılmasına, daha çox insanların könüllü donorluğa həvəsləndirilməsinə xidmət edir. Donor sözü   “ Bağışlayan” deməkdir.
Donor qanı yeni həyat verir, başqasının həyatını xilas edir. Könüllü, təmənnasız verilən qan təhlükəsiz qandır.Qan verən insan zərər çəkmir, əksinə, qan vermək xeyirlidir.

Zərərli vərdiş

Hazıpladı:Zeynalova Xalidə İ311A

Xahiş edirəm gənclərimiz arasında calışaq maarifləndirmə aparmağa. Cünki gənc nəsil canına bilə-bilə qəsd edirsə onda bu gələcək deyil, həyatın sonudur. Günümüzün ən aktual problemi.
Siqaretin tüstüsündə 4000-ə qədər kimyəvi maddənin olduğu müəyyənləşdirilmişdir.

Biz niyə asqırırıq?

 İnsanlar asqırdıqdan sonra “sağlam ol”, cümləsinə istinad edir.

Bizə elə gəlir ki, asqırma (latınca sternutatio) sadə bir refleksdir. Amma əslində asqırma zamanı bədənin bir çox hissələri çalışır. Asqırma burun boşluğuna daxil olmuş yad cismin, elementlərin və qıcıqlandırıcıların xaric olmasını təmin edən təbii refleksdir. Yad cisim dedikdə toz, istiot, tüstü, bakteriya, viruslar və s. başa düşülür.

1 dekabr - Ümumdünya QİÇŞ günü

      AIDS - bu virus immunçatışmamazlığı virusuna yoluxmağa səbəb olur və orqanizmin qorunma sistemini dağıdır. AİDS ilə xəstələnmiş insanlar zəifləyirlər, çünki onların orqanizmi xəstəlik ilə mübarizə aparmaq qabiliyyətini itirir. Son nəticədə onlar ölürlər. HİV.AİDS-in müalicəsi yoxdur.  Ola bilsin ki, 10 il keçsin və yalnız bundan sonra HİV.AİDS özünü göstərsin. Onа görə HİV ilə yoluxmuş şəxs özünü uzun illər çox gümrah və sağlam hiss edə bilər, lakin digərini yoluxdura bilər. Yeni müalicə üsulları belə xəstələrə müəyyən qədər sağlam həyatlarını davam etdirməyə kömək edə bilir. Ancaq virus bu insanın bədənində hər zaman qalacaq və o, başqalarını bu xəstəliyə yoluxduracaq.  HİV ilə yoluxma insanın bədəninə HİV ilə yoluxmuş bioloji maye halında daxil olur.

Qrip virus

Mövsümün dəyişilməsilə əladədar  insanların  səhhətində müəyyən problemlər müşahidə edilir. Xüsusən də  payız-qış mövsümündə bir balaca hava soyuyan kimi çoxları asqırmağa, öskürməyə başlayır.. Qrip virusları uşaqdan tutmuş, böyüyə kimi hamıya əziyyət verməkdədir. Hətta bəzi insanlarda ağırlaşmalar müşahidə olunur. Bu infeksiyanın yayılma səbəbi, ondan qorunma və  müalicə  yolları ilə bağlı mütəxəssislərə müraciət etmək lazımdır.

Şəkərli diabet

    Milyondan çox insan şəkərli diabet xəstəliyindən əziyyət çəkir.Respublikamızda rəsmi statistikaya görə 110 min şəkərli diabet xəstəsi olduğu qeyd olunur. Diabet xəstəsi ikən xəstəliyini bilməyən hələ nə qədər insan var.Şəkərli diabet və ya  şəkər xəstəliyi, mədəaltı vəzin ifraz etdiyi insulin hormonunun çatışmamazlığı yaxud qeyri kafi miqdarda olması və ya təsirinin qeyri kafi olması nəticəsində yaranan xroniki hiperqlikemiya vəziyyəti ilə əlaqədar zülal, yağ və karbohidrat mübadiləsinin pozulmasıyla müşayiət olunan polietioloji metabolik xəstəliklər qrupudur.

İrsiyyət xəstəlikləri

          İnsanda irsi əlamətləri genlər daşıyır. Genlər özləri xromosomda yerləşir. Xromosomlar orqanizmin hər bir hüceyrəsinin nüvəsinə daxildir. Hər bir heyvan növünə və insana hüceyrə nüvəsində sabit miqdarda xromosom olması xasdır. İnsanda xromosom dəsti 46-dır, bu da 23 cüt təşkil edir. İnsanın irsi əlamətlərini valideynlərdən uşaqlara ötürən cinsiyyət hüceyrələri yetişdikdən sonra bölünürlər, bunun sayəsində cüt xromosomlar ayrılırlar.

Talassemiya

Talassemiya qohumluq əlaqəsindən yaranan xəstəliklərdən biridir. Ona görə də qan qohumluğunun davamı olaraq bu barədə bir az məlumat vermək istədim. Müxtəlif ölkələrdə talassemiyanın yayılması, vəziyyəti, genetikası, diaqnostikası və molekulyar əsasları, eləcə də hemoqlobinopatiyaların qarşısının alınması, xəstəliklə mübarizə, ölkələr arasında əməkdaşlığın genişləndirilməsi məsələləri müzakirə olunur.